Τετάρτη 29 Απριλίου: Ο πόλεμος των fake news και το όραμα μιας μεγάλης θεσμικής συνεργασίας

Παρατηρητήριο Απρ 30, 2020

Στις 18/3, ένας αγαπημένος μου φίλος είχε γράψει ότι «ο Τσιόδρας δείχνει σοβαρός και συγκροτημένος άνθρωπος. Με μια γνήσια αγωνία για την εξέλιξη του φαινομένου.Έχουν περάσει αρκετοί από διάφορα πόστα με τα ίδια ακριβώς χαρακτηριστικά ώστε να μπορούμε από τώρα να μαντέψουμε ποιος θα είναι ο αποδιοπομπαίος τράγος τόσο της κοινωνίας οσο και της κυβέρνησης αν ξεφύγει η κατάσταση».

Ήδη τις τελευταίες ημέρες παρακολουθώ οργανωμένη διασπορά fake-news εναντίον του με φωτογραφίες που προσπαθούν να τον εμπλέξουν σε σκάνδαλα, αλλά και αμφισβήτηση από αντιφατικές θέσεις, που όντως προκύπτουν, καθώς η αβεβαιότητα της πανδημίας τις τρέφει.

Στο θέμα των μασκών, η μη χρήση τους ήταν οδηγία του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, όπως και η διάδοση μέσω των παιδιών αφορούσε σε στοιχεία συγκριτικά της οικογένειας των κορονοϊών.
Όμως, τα δεδομένα αλλάζουν και η επιστήμη ορθώς αναθεωρεί, ενώ θα πρέπει να συνεχίσει να απαντά αναγκαστικά στα διλήμματα που προκύπτουν με την έως τώρα γνωστή αλήθεια.
Όπως έχω πει παλαιότερα, το ζητούμενο δεν είναι αν θα υπηρετήσουμε ακόμη και ένα λάθος (καθώς δεν είμαστε βέβαιοι για το ορθό ή λάθος της επιλογής) αλλά αν ό,τι κάνουμε το κάνουμε όλοι μαζί.

Η πλέον αποτυχημένη συνταγή είναι η σκόπιμη αμφισβήτηση που διχάζει. 

Προφανώς, θα γίνουν και λάθη. Κανείς δεν είναι παντογνώστης. Ούτε ο επιστήμονας φορά μπέρτα και ίπταται, βασίζεται στα δεδομένα που προκύπτουν από την επιστήμη.

Ναι στην κριτική, όμως στην πολιτική κριτική, με τεκμηρίωση και προτάσεις. Οι μάσκες στο Βέλγιο παρέχονται δωρέαν, διότι όταν τις επιβάλλεις και αποφασίζεις και πρόστιμα, θα πρέπει να καλύπτεις και τη χορήγησή τους. Ή έστω, αντιμετωπίζεις με διατίμηση το φαινόμενο της αισχροκέρδειας, με μάσκες που πωλούνται σε πολλαπλάσιες τιμές σε σχέση με την προ κρίσης εποχή. Εδώ δεν πάμε με τους νόμους της αγοράς, της προσφοράς και της ζήτησης, αλλά με τη διασφάλιση της μάσκας και στον τελευταίο.

Πολλοί κρύβονται πίσω από τον Τσιόδρα. Όχι μόνο η φθηνή και ποταπή αντιπολίτευση που προσπαθεί να τον χρησιμοποιήσει για να χτυπήσει την κυβέρνηση. Αλλά ακόμη και η κυβέρνηση σε ένα βαθμό, καθώς συγχέονται οι πολιτικές με τις επιστημονικές ευθύνες. Και μη θεωρείτε απίθανο να τον αδειάσει αν έχει να επιλέξει να διασφαλίσει το τομάρι της. Αυτή ας τον αδειάσει. Εμείς δεν θα το κάνουμε.

2) Σε ένα εξαιρετικό άρθρο στο project-syndicate, o πρώην ΥΠΕΞ της Γερμανίας Γιόσκα Φίσερ περιγράφει τις αδυναμίες των θεσμών, σε εθνικό και υπερεθνικό επίπεδο, να αντιμετωπίσουν την πανδημία. Παρότι έχουν ξοδευτεί εκατοντάδες δις για έρευνα και ανάπτυξη, έχουν τις πιο ισχυρές τεχνολογίες στον κόσμο και τους ισχυρότερους στρατιωτικούς, δεν φρόντισαν να προετοιμαστούν για το ενδεχόμενο μίας υγειονομικής κρίσης.

Το παραδοσιακό έθνος-κράτος ανέλαβε το άμεσο καθήκον να περιορίσει τον ιό και τις οικονομικές του επιπτώσεις, ενώ οι υπερεθνικοί θεσμοί έδρασαν κυρίως επικουρικά. Ακόμη και στην Ευρώπη, τα έθνη-κράτη, και όχι η Ευρωπαϊκή Ένωση, ηγούνται του αγώνα κατά της πανδημίας.

Στο πρώτο μισό του εικοστού αιώνα, το τραύμα των δύο παγκόσμιων πολέμων και η έλευση της πυρηνικής εποχής έδειξαν την ανάγκη για ριζική μεταρρύθμιση του διεθνούς συστήματος. Η κύρια καινοτομία ήταν η καθιέρωση των Ηνωμένων Εθνών ως αντίβαρου των ισχυρισμών των εθνών-κρατών. Τα έθνη-κράτη αποφάσισαν να περιορίσουν τον εγωισμό τους και να διατηρήσουν την ειρήνη και τη συνεργασία μέσω ενός πλαισίου παγκόσμιων θεσμών.

Στην πραγματικότητα, φυσικά, η εξουσία δεν παραδόθηκε ποτέ πραγματικά στον ΟΗΕ. Εξακολουθούσε να ελέγχεται από τις υπερδυνάμεις του κόσμου, δηλαδή τα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ. Ως αποτέλεσμα, το διεθνές σύστημα στηρίχθηκε για δεκαετίες σε έναν σιωπηρό συμβιβασμό μεταξύ εθνικισμού και υπερεθνικισμού, με την Αμερική να διατηρείται και να λειτουργεί εντός του πολυμερούς πλαισίου. Ωστόσο, από τότε που ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανέλαβε τα καθήκοντά του, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν αλλάξει ρότα.

Ο κόσμος όμως έχει αλλάξει ραγδαία και η ανοιχτή διασύνδεση των λαών κ των ανθρώπων έχει οδηγήσει σε αυξημένη αλληλεξάρτηση. Κάτι που εκμεταλλεύτηκε ο ιός με τον καλύτερο δυνατό τρόπο.

Κοιτώντας μπροστά, το παραδοσιακό έθνος-κράτος - ακόμη και τόσο ισχυρό όσο οι ΗΠΑ ή η Κίνα - δεν θα είναι σε θέση να διαχειριστεί έναν διασυνδεδεμένο κόσμο με περισσότερα από οκτώ δισεκατομμύρια ανθρώπους. Ο στενός ορίζοντας των συμφερόντων του έθνους-κράτους δεν μπορεί να αντιμετωπίσει τις παγκόσμιες απειλές, όπως την τρομοκρατία, την πανδημία, την κλιματική κρίση και κυρίως να διαφυλάξει την ειρήνη.

Η πανδημία πρέπει να ακολουθηθεί από μια νέα εποχή διεθνούς συνεργασίας με υπερεθνικούς θεσμούς έναντι των απειλών. Και αυτό ισχύει ιδιαίτερα για την Ευρώπη, η οποία πρέπει να βγει πιο ισχυρή, πιο δυνατή και πιο ενωμένη από αυτή την κρίση.

*φωτογραφία άρθρου από Kai Dahms on Unsplash

*******

Αφήστε το σχόλιο σας:

Stefanos Parastatidis

Γιατρός, blogger με ενδιαφέρον για την πολιτική και με τελικό στόχο οι στόχοι μου να μη μείνουν μόνο δικοί μου.

Great! You've successfully subscribed.
Great! Next, complete checkout for full access.
Welcome back! You've successfully signed in.
Success! Your account is fully activated, you now have access to all content.